Üniversitelere Güvenlik Soruşturması Düzenlemesi Geliyor! Öğretim Üyeleri İçin Yeni Dönem Başlayabilir

Yasin GÜLER - TBMM'ye sunulan kanun teklifiyle profesör, doçent, doktor öğretim üyesi, öğretim görevlisi ve araştırma görevlilerinin atamalarında güvenlik soruşturması yapılmasının önü açılıyor. Düzenleme yasalaşırsa yükseköğretimde personel alım sürecinde önemli bir değişiklik yaşanacak.

Yayınlanma Tarihi : 03 Temmuz 2026, 16:08

Üniversitelere Güvenlik Soruşturması Düzenlemesi Geliyor! Öğretim Üyeleri İçin Yeni Dönem Başlayabilir

Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne (TBMM) sunulan yeni kanun teklifi, yükseköğretim kurumlarında görev alacak akademik personelin atanma süreçlerinde önemli bir değişiklik öngörüyor. Teklife göre, üniversitelerde görev yapacak öğretim elemanları da güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması kapsamına alınacak. Düzenlemenin kabul edilerek yasalaşması halinde profesör, doçent, doktor öğretim üyesi, öğretim görevlisi ve araştırma görevlisi kadrolarına yapılacak atamalarda güvenlik soruşturması uygulanacak.

Mevcut düzenlemede kamu kurum ve kuruluşlarında görev yapacak öğretmenler için güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasına ilişkin hükümler bulunurken, yeni teklif bu kapsamı üniversitelerde görev yapacak akademik personeli de içine alacak şekilde genişletmeyi amaçlıyor.

Teklifte Hangi Değişiklik Yer Alıyor?

TBMM Başkanlığı'na sunulan kanun teklifinde, 7 Nisan 2021 tarihli ve 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu'nun 3. maddesinin ikinci fıkrasında değişiklik yapılması öngörülüyor.

Teklif metninde, "kamu kurum ve kuruluşlarında çalışacak öğretmenler" ibaresinden sonra gelmek üzere "yükseköğretim kurumlarında çalışacak öğretim elemanları" ifadesinin eklenmesi öneriliyor. Böylece üniversitelerde akademik kadrolara atanacak personelin de güvenlik soruşturmasına tabi tutulmasının hukuki zemini oluşturulması hedefleniyor.

Söz konusu değişiklik henüz kanunlaşmış değil. Teklifin yürürlüğe girebilmesi için TBMM komisyonlarında görüşülmesi, Genel Kurul'da kabul edilmesi ve Resmî Gazete'de yayımlanması gerekiyor.

Hangi Akademik Kadroları Kapsıyor?

Teklif yasalaşırsa yükseköğretim kurumlarında görev alacak çok sayıda akademik unvan yeni uygulamadan etkilenecek.

Bunlar arasında;

kadroları yer alıyor.

Bu kadrolara yapılacak yeni atamalarda mevcut arşiv araştırmasının yanında güvenlik soruşturmasının da uygulanması öngörülüyor.

Güvenlik Soruşturması ile Arşiv Araştırması Arasındaki Fark

Arşiv araştırması ile güvenlik soruşturması uygulamaları zaman zaman birbirine karıştırılıyor. Arşiv araştırması, kişinin kamu kayıtlarında yer alan belirli bilgilerin incelenmesini kapsarken, güvenlik soruşturması daha geniş kapsamlı değerlendirme sürecini ifade ediyor.

7315 sayılı Kanun kapsamında bu işlemler ilgili kurumlar tarafından yürütülüyor ve hangi personel gruplarına uygulanacağı kanun hükümleriyle belirleniyor. Yeni teklif ise akademik personelin de bu kapsamda değerlendirilmesini amaçlıyor.

Akademik Personel Alımlarında Yeni Dönem Başlayabilir

Türkiye'de üniversitelerde görev alacak akademik personelin atama süreçleri uzun yıllardır belirli mevzuat çerçevesinde yürütülüyor. Yeni düzenleme teklifinin kabul edilmesi halinde akademisyen adaylarının atama sürecinde güvenlik soruşturması aşaması da zorunlu prosedürlerden biri haline gelebilecek.

Düzenleme özellikle yeni atanacak öğretim elemanlarını kapsıyor. Kanun teklifinde mevcut görevde bulunan akademisyenlere ilişkin farklı bir uygulamaya yer verilmediği görülüyor.

Süreç Nasıl İşleyecek?

Kanun teklifinin yasalaşabilmesi için öncelikle TBMM komisyonlarında ele alınması gerekiyor. Komisyon görüşmelerinin ardından teklif Genel Kurul gündemine gelecek.

Genel Kurul'da kabul edilmesi halinde Cumhurbaşkanı'nın onayı sonrasında Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girecek. Bu aşamalar tamamlanmadan teklif yürürlük kazanmış sayılmıyor.

Düzenleme Neden Önem Taşıyor?

Yükseköğretim kurumları, kamu hizmeti sunan önemli eğitim kuruluşları arasında yer alıyor. Bu nedenle akademik personelin atanma usullerinde yapılacak her değişiklik, üniversitelerde görev alacak binlerce adayın başvuru süreçlerini doğrudan etkileyebiliyor.

TBMM'ye sunulan son teklif de bu kapsamda yükseköğretim alanındaki personel politikalarında dikkat çeken düzenlemeler arasında gösteriliyor. Ancak teklifin kesinleşmesi için yasama sürecinin tamamlanması gerekiyor.

Kanun teklifinin önümüzdeki süreçte TBMM'de görüşülmesi beklenirken, düzenlemenin kabul edilip edilmeyeceği Meclis'teki görüşmelerin ardından netlik kazanacak.